KısacaKültür taşı; çimento, pomza, kum ve mineral pigmentin doğal taş kalıplarına dökülmesiyle üretilen hafif bir kaplama taşıdır. Doğal taş değildir, yüzeyini doğal taştan alır. Kalınlığı seriye göre 2–5 cm, ağırlığı 38–42 kg/m² arasındadır. Dokuz serinin hepsi iç mekânda ve dış cephede kullanılır, toplam 40 renk vardır.
Kültür taşı, doğal taştan alınmış kalıplara çimento, pomza, kum ve mineral pigment karışımı dökülerek üretilen, metrekaresi 38–42 kg gelen bir duvar kaplama taşıdır. Doğal taş değil, doğal taş görünümlü bir üründür. Artpietra üretimi dokuz seri ve 40 renk, iç mekânda da dış cephede de kullanılır.
Kültür taşı neyden yapılır?
Kültür taşı dört bileşenden oluşur ve her birinin ayrı bir görevi vardır:
- Çimento bağlayıcıdır. Karışımı bir arada tutar, parçaya basınç ve darbe dayanımını verir.
- Pomza volkanik kökenli, içi hava kabarcıklarıyla dolu camsı bir taştır. Kum yerine kısmen pomza kullanılması parçanın ağırlığını belirgin biçimde düşürür.
- Kum gövdeyi doldurur ve yüzeye ince taneli, mat bir doku verir.
- Mineral pigment karışıma kütle halinde katılır. Renk yüzeyde bir katman olarak durmaz, parçanın içine kadar iner.
Karışım gerçek taşlardan çıkarılmış kalıplara dökülür. Priz alan parçalar kalıptan tek tek elle sökülür ve ayıklanır. Taşın yüzeyindeki çatlak, kırık ve katman izleri bu yüzden birebir aktarılır. Elle söküm, ton farkının da kaynağıdır: aynı renk kodunun iki üretim partisi yan yana konduğunda biri birkaç ton açık ya da koyu durabilir.
Kültür taşı doğal taş mı?
Hayır. Kültür taşı fabrikada üretilen, çimento esaslı bir malzemedir; doğal taştan yalnız yüzey biçimini alır. Satış sırasında bunu açıkça söylüyoruz, çünkü sonradan fark edilecek bir şeyi saklamanın anlamı yok.
Elinize aldığınızda ayırmak zor değil. Kültür taşının arka yüzü kalıbın açık tarafı olduğu için düz ve pürüzlüdür, doğal taşta arka yüz kesik ya da kırıktır. Aynı boyuttaki parça avuçta belirgin biçimde hafif gelir. Kırık bir kenara yakından bakarsanız çimento hamurunun içinde küçük, gözenekli pomza tanelerini görürsünüz. Duvara uygulanıp derzlendikten sonra ise birkaç adım geriden bu farkı görmek güçleşir. İki malzemenin ömür, maliyet ve işçilik karşılaştırması doğal taş mı kültür taşı mı rehberinde.
Kültür taşı çeşitleri ve taş görünümleri
Dokuz seri, dokuz farklı doğal taş görünümüne karşılık gelir. Tablo her seriyi görünüm terimi, uygulama biçimi ve temel ölçüleriyle eşliyor:
| Seri | Doğal taş görünümü | Uygulama | Kalınlık | Bir kutu | Ağırlık | Renk |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Montuno | İnce uzun yığma taş | Derzsiz | 3,5–4,5 cm | 0,85 m² | 41 kg/m² | 6 |
| Corte | Kesme taş | Derzsiz | 2,0–3,0 cm | 1,20 m² düz, 2,6 mtül köşe | 38 kg/m² | 4 |
| Pizarra | Kayrak taşı (arduvaz) | Derzli veya yığma | 3,0–5,0 cm | 1,20 m² | 41 kg/m² | 7 |
| Agrilla | Kırma taş, açık tonlarda Alaçatı taşı | Derzli | 3,5–4,5 cm | 1,25 m² | 41 kg/m² | 3 |
| Amorfo | Moloz taş | Derzli | 3,5–4,0 cm | 1,10 m² | 41 kg/m² | 7 |
| Roca | Kaya yüzeyli patlatma taşı | Derzli | 3,5–4,5 cm | 1,10 m² | 41 kg/m² | 4 |
| Pueblo | Köy evi taşı | Derzli | 3,5–4,0 cm | 1,10 m² | 41 kg/m² | 4 |
| Rio | Dere ve çay taşı | Derzli | 2,5–4,5 cm | 1,10 m² | 42 kg/m² | 2 |
| Valle | Yassı dere taşı, sıralı | Derzli veya yığma | 3,5–4,0 cm | 1,10 m² | 41 kg/m² | 3 |
Tabloyu okurken iki ayrıntıya dikkat edin. Kutu metrajı seriden seriye 0,85 m² ile 1,25 m² arasında değişir, bu yüzden aynı duvar için Montuno'da Agrilla'dan belirgin biçimde daha çok kutu gerekir. Kalınlık aralığı ise tek bir serinin içindeki farkı gösterir: Pizarra parçalarının bir kısmı 3 cm, bir kısmı 5 cm'dir ve duvardaki kabartmayı bu fark yaratır. Agrilla'nın açık tonlarıyla kurulan Ege havası için Alaçatı taşı görünümlü kaplama sayfasına, derzsiz ince çubuk görünüm için Montuno sayfasına bakabilirsiniz.
Parça yüzeyi duvarın karakterini nasıl değiştirir?
Parça yüzeyi, bir serideki en küçük ve en büyük taşın ön yüz alanını verir; aralık genişledikçe duvar daha rustik, daraldıkça daha sakin görünür. Seri tablolarında bu değer cm² olarak yazılır ve görüntüyü en iyi anlatan rakam odur.
Bir fikir vermesi için: 400 cm² yaklaşık 20 × 20 cm'lik, 1.200 cm² yaklaşık 35 × 35 cm'lik bir taş demektir. Rio, Valle ve Agrilla'da parçalar 400 cm²'de kalır; bu serilerde duvar küçük taşların sık ritmiyle okunur ve 2,5 m yüksekliğindeki bir oda duvarında bile ölçek dengede durur. Amorfo (20–850 cm²) ve Roca (20–800 cm²) avuç içi kadar parçalarla iri taşları yan yana getirir; moloz ve patlatma görünümünün inandırıcılığı bu karışımdan gelir. Pueblo 1.200 cm²'ye kadar çıkan parçalarıyla en iri dokulu seridir. Geniş bir villa cephesinde ya da bahçe duvarında rahat görünür, dar bir koridorda ise duvarı üstünüze doğru getirebilir.
Corte'de aralık 100–900 cm²'dir ama parçalar düzgün kesimli olduğu için büyüklük farkı göze dağınık gelmez. Pizarra'da 30–500 cm² aralığı ince katmanlarla birleşir, duvar yatayda akar.
Kültür taşının kalınlığı ve ağırlığı ne kadar?
Kalınlık seriye göre 2,0–5,0 cm, ağırlık 38–42 kg/m² arasındadır. En ince ve en hafif seri Corte'dir (2,0–3,0 cm, 38 kg/m²), en ağırı Rio'dur (42 kg/m²). Dış köşe parçaları dokuz seride de 12 kg/mtül gelir.
Ağırlığı duvarın bir metrelik şeridi üzerinden düşünmek işe yarar. 3 m yüksekliğindeki bir duvarın 1 m genişliğindeki şeridi 3 m² eder; bu şeride 41 kg/m²'lik bir seriyle yaklaşık 123 kg taş, 8,5 kg/m² sarfiyatla yaklaşık 26 kg yapıştırıcı biner. Toplam 150 kg civarındaki bu yük, sağlam sıvalı bir tuğla ya da beton duvar için sorun değildir. Alçıpan bölmede ise profil aralığının bu yüke göre sıklaştırılması gerekir.
Kültür taşı renkleri
Dokuz seride toplam 40 renk bulunur. En yaygın tonlar Gris (8 seri), Perla ve Marron (6'şar seri), Antracita (5 seri) ve Oro'dur (4 seri). Renk sayısı en geniş seriler Pizarra ve Amorfo (7'şer renk), en dar seri ise Combo ve Perla tonlarıyla Rio'dur.
Blend 1, Blend 2 (Amorfo) ve Combo (Rio) adlı renkler tek ton değil, birkaç tonun karışımıdır. Geniş bir cephede tek renkli duvarın düz ve sıkıcı görünmesinden çekiniyorsanız bu karışımlar işinizi kolaylaştırır. Tek tonlu bir renkte de kutular karıştırılarak açılır; ton farkı duvara eşit dağılır.
Renk kararını ekranda vermeyin. Monitör ve telefon ekranı gri ile bej arasındaki farkı kolayca kaydırır. Numune parçasını kaplanacak duvarın önüne koyup sabah, öğle ve akşam ışığında görün. Bostancı'daki noktamızda randevuyla bütün renklere bakabilirsiniz.
Kültür taşı iç ve dış mekânda kullanılabilir mi?
Evet, dokuz serinin dokuzu da hem iç mekân hem dış cephe ürünüdür. Kullanım yeri değil, uygulama ayrıntıları değişir.
Dışarıda kültür taşı donma-çözülme döngüsüne uygundur, ancak çimento esaslı her malzeme gibi gözeneklidir. İç Anadolu'nun don geceleri, Karadeniz'in uzun süren nemi ve kıyıdaki tuzlu hava aynı noktaya baskı yapar: suyun taşa girip orada kalması. Bu yüzden üst kenarlar eğimli bitirilir, denizlik altına damlalık yapılır ve uygulama kuruduktan sonra şeffaf su itici emprenye sürülür. Toprağa değen bahçe duvarı ve istinat yüzeyleri için bahçe duvarı taş kaplama sayfasına bakın.
İçeride en sık kullanıldığı yerler salon ve TV duvarı, merdiven boşluğu, kafe ve mağaza duvarlarıdır. Şömine çevresinde de kullanılır; ateşin doğrudan değdiği ocak ve baca içi bunun dışındadır. Şömine uygulamasının yapıştırıcı ve mesafe ayrıntıları şömine taş kaplama sayfasında.
Kültür taşı ne ile yapıştırılır ve derzlenir?
Kültür taşı flex (esnek), çimento esaslı C2TE sınıfı gri yapıştırıcıyla yapıştırılır, derzli serilerde aralar çimento esaslı flex derz dolgusuyla doldurulur. Sarfiyat seri tablolarında verilen değerlerle hesaplanır:
| Malzeme | Sarfiyat | 10 m² derzli duvar | 10 m² yığma duvar |
|---|---|---|---|
| Flex yapıştırıcı | 8,5 kg/m² | 85 kg | 85 kg |
| Flex derz dolgu (beyaz, krem, gri) | 7,5 kg/m² | 75 kg | Gerekmez |
| Derz torbası | Bir dolum 1–2 m² | Birkaç dolum, tek torba yeter | Gerekmez |
Yapıştırıcı hem duvara hem taşın arkasına sürülür, arkada boşluk kalmaz. Derzli duvarlarda aralık yaklaşık 2 cm'dir. Ürünlerin ayrıntıları ve torba fiyatları uygulama ürünleri sayfasında.
Köşe parçası nasıl hesaplanır?
Dış köşe parçası metretülle (mtül) hesaplanır: duvardaki her dış köşenin yüksekliği toplanır. L biçimli parça köşeyi tek parçada döner, iki yüzde de taşın kalınlığını ve dokusunu gösterir. Kesilip uç uca eklenmiş düz parçaların bıraktığı ince ek çizgisi böylece hiç oluşmaz.
Örnek olarak iki dış köşesi olan, 2,7 m yüksekliğinde bir cephe 5,4 mtül köşe parçası ister. Corte'de köşe kutusu 2,6 mtül geldiği için 5,4 ÷ 2,6 = 2,08, yani 3 köşe kutusu alınır. Düz taş hesabında köşelerin kapladığı alan için mtül başına yaklaşık 0,1–0,15 m² düşülebilir; 5,4 mtülde bu 0,5–0,8 m² eder. Bütün taş duvar kaplama modellerini görünüm ve renk filtresiyle görmek için taş duvar kaplama sayfasına geçebilirsiniz.



























